|
In de nieuwe spelling Malmberg Maakt Makkelijk |
 |
|||||||
 |
| ||||||||
| Uit de media | |||||||||
|
"Vanaf 1 augustus moeten scholen, ambtenaren en examenbedenkers werken volgens de laatste richtlijnen van de Nederlandse Taalunie. Recent onderzoek onder 200 leraren en ambtenaren toont echter aan dat slechts een kwart zich heeft voorbereid op de nieuwe spelling..." "Oorzaak van de commotie is de niet-nagekomen belofte door de Taalunie voor slechts een enkele bijstelling van de rigoureuze spellinghervorming van 1995. Directeur Peter Smulders van het genootschap Onze Taal komt al gauw tot 39 nieuwe regels." "Alleen als je de oorspronkelijke betekenis van woorden kent kun je die regel toepassen, maar dat weten hooguit honderd taalgebruikers in Nederland." "Bijna alle leerkrachten (92%) vinden het van (zeer) groot belang dat zij goed op de hoogte zijn van de nieuwe spelling." "Ruim de helft van leerkrachten denkt dat nieuwe spellingsregels leiden tot (heel) veel wijzigingen in huidige boeken." "Driekwart van de leerkrachten vindt het (heel erg) belangrijk dat boeken in de oude spelling worden vervangen door nieuwe boeken in de nieuwe spelling." "Bijna alle leerkrachten zijn het erover eens dat voor het vak "taal" correcte lesboeken zullen moeten worden gebruikt (94%). Ook geeft een groot deel (80%) dit belang aan bij het vak lezen. Bijna zes op de tien leerkrachten (58%) vinden correcte lesboeken noodzakelijk bij het vak schrijven." "Hoewel minder urgent dan voor de vakken "taal", "lezen" en "‘schrijven"’, gaat het toch nog steeds om drie tot vier op de tien leerkrachten die vinden dat voor "wereldoriëntatie" (38%), "geschiedenis" (37%), "‘aardrijkskunde" (36%) en "natuur" (32%) correcte lesboeken moeten worden gebruikt." "De overgrote meerderheid (82%) van de leraren is het eens met de stelling dat voor de ontwikkeling van een goed woordbeeld van het kind de juiste spelling in de lesboeken moet staan. Daarnaast vindt een meerderheid (62%) het onacceptabel om kinderen spellingsonderwijs te geven uit lesboeken waarin de oude spelling staat." Wanneer de school geen nieuwe boeken gaat aanschaffen worden hier met name financiële redenen voor gegeven (88%). Hoe graag deze scholen ook zouden werken met nieuwe lesboeken, financieel is het geen haalbare zaak, volgens de leerkrachten." "Tot slot is nog aan alle leerkrachten gevraagd hoe een uitgever de school tegemoet kan komen in de aanschaf van nieuwe boeken volgens de nieuwe spelling. Als belangrijkste tegemoetkoming noemen zij een korting op de nieuwe lesboeken (42%)." "Drie op de tien leerkrachten (29%) hebben geen idee van wat er gaat veranderen met de komst van de nieuwe spelling, wijzigingen met de tussen-n zijn het meest bekend, 40% van de leerkrachten is op de hoogte van deze wijziging. De overige wijzigingen zijn bij minder dan 1 op de 7 leerkrachten bekend." "Bijna de helft van de leerkrachten (47%) maakt zich (veel) zorgen over de snelle ingangsdatum van de nieuwe spelling in augustus 2006. De grootste zorgen betreffen het lesmateriaal in de oude spelling waarmee ze zouden moeten werken." "Leerkrachten willen lesmateriaal in de nieuwe spelling; ze vinden het belangrijk om lesmateriaal te gebruiken waarin de nieuwe spelling is doorgevoerd, vanwege (het aanleren van) het juiste woordbeeld." "Ruim de helft van de leerkrachten (56%) verwacht (heel) veel wijzigingen in de lesboeken met de komst van de nieuwe spelling." "Driekwart van de leerkrachten (74%) vindt het (heel) belangrijk dat boeken in de oude spelling worden vervangen door nieuwe lesboeken in de nieuwe spelling." "Acht op de tien leerkrachten (82%) vinden correct lesmateriaal van belang voor de ontwikkeling van een goed woordbeeld, ook in bijvoorbeeld geschiedenis en aardrijkskundeboeken." "Bijna tweederde van de leerkrachten (62%) vindt het onacceptabel om spellingsonderwijs te geven uit verouderde lesboeken met de foutieve spelling." "De nieuwe spelling wordt door bijna de helft van de leerkrachten (47%) als even ingrijpend of meer ingrijpend ervaren als de spellingsverandering in 1995." "De kosten zijn verreweg de belangrijkste reden om geen nieuwe boeken aan te schaffen." "Ook ouders vinden het volgens driekwart van de leerkrachten (erg) belangrijk dat hun kinderen les krijgen uit de boeken die volgens de nieuwe spelling zijn geschreven." "Leraren geven aan het meest zorgen te hebben over het lesmateriaal in de oude spelling (42% van degenen met zorgen), daarnaast vinden ze het zorgwekkend dat ze zelf niet op de hoogte zijn over wat er gaat veranderen (31% van degenen met zorgen)." "In de nieuwe Nederlandse spelling krijgen veel woorden ineens een heel ander woordbeeld. Zo verdwijnt de accent grave bij het woord appèl. Straks worden militairen dus opgeroepen voor ochtendappel, en moeten we in hoger beroep bij een appelrechter." "Menigeen die goed kon spellen, zelfs in de beide spellingen van voor 1995, is bij de vorige spellingwijziging de weg kwijt geraakt." "Ruim de helft van de leerkrachten vindt zichzelf matig tot slecht (57%) op de hoogte van de veranderingen." "In het onderwijs zal het lastiger worden leerlingen te motiveren zich aan een spelling te houden als gezaghebbende media een andere spelling hanteren dan de officiële." "Bij de vraag wanneer de nieuwe spelling volgens hen van start gaat, blijken de meeste leraren niet op de hoogte van de officiële ingangsdatum. Slechts 9% van de leraren kon de goede datum noemen." "Elke spelling heeft zijn makke, maar liever een algemeen geldende en in grote lijnen goed te leren norm, dan verschillende spellingnormen." "Bijna eenderde van de leraren (29%) geeft aan niet te weten wat er inhoudelijk gaat veranderen en heeft dus geen enkel idee wat hen te wachten staat." "De Taalunie heeft toegegeven dat de uitwerking van de spellingwijziging in 1995 slecht was. Allerlei keuzes hierin waren niet goed doordacht. Daarom wordt nu de tussen-n-regel vereenvoudigd: paardebloem wordt weer paardenbloem. Over spellingkwesties waarover de wijziging van 1995 zich niet uitsprak, zijn nu wel regels opgenomen, bijvoorbeeld op het gebied van hoofd- en kleine letters, Engelse leenwoorden en het al dan niet aaneenschrijven van samenstellingen." "Bijna de helft van de leraren (47%) maakt zich veel tot heel veel zorgen over de snelle ingang van de nieuwe spelling in het nieuwe schooljaar." "Ieder die dacht te kunnen spellen (en schrijven) moet zijn taalgevoel iedere tien jaar herijken en opnieuw inburgeren in de eigen taalcultuur." "Afgezien van de "nakeurspelling" die verviel, waren er volgens Battus slechts zes wijzigingen per vijfhonderd trefwoorden in het Groene Boekje. Bij die zes waren er twee woorden waarvan een k in een c veranderde en vier die getroffen werden door de fel bediscussieerde regels voor de tussen-n in samenstellingen: kersenhout, iepenhout en essenhout (voordien zonder n) en dienstbodevraagstuk (verloor juist zijn n). De "nieuwe spelling" betrof dus zes op de vijfhonderd, oftewel 1,2% van de trefwoorden. In de geactualiseerde spelling van 2005 gaat het om 2,6% – op basis van deze cijfers dus tweemaal zo veel." "Het gevaar bestaat dat mensen straks niet meer weten hoe ze moeten spellen." "Het is de zoveelste spellingverandering die eraan zit te komen, terwijl de Nederlandse Taalunie de afgelopen maanden steeds heeft gezegd dat er alleen iets zou veranderen bij één uitzonderingsregel voor de tussen-n. Nou, vergeet het maar. Heel veel spellingregels krijgen een nieuwe formulering. "Voor de korte termijn voorzie ik uiteraard wel wat leerproblemen omdat er regels zijn geherformuleerd en er woorden zijn veranderd. Maar voor de lange termijn voorzie ik alleen maar winst. De zaken zijn nu goed geregeld voor de komende tientallen jaren. De taalgebruiker moet met ingang van volgend jaar even door de zure appel heen bijten, maar dan kan hij ook járen vooruit." "De nieuwe wijzigingen lijken niet groot te zijn. Maar toch krijgen enkele tienduizenden woorden een andere spelling in vergelijking met de huidige spelling." "Mijn indruk is dat de nieuwe spellingsregels net zo onduidelijk zijn als de spellingregels die we hadden." "Een tsunami in het taallandschap valt in oktober niet te verwachten, maar dat het meer zal zijn dan een rimpeling op een kalme zee, is nu al te voorspellen." "In leerlingboeken kan het totale aantal wijzigingen oplopen tot wel
85 spellingfouten." “De nieuwe spelling is te ingewikkeld.” “Spellingonderwijs is niet een kwestie van het aanleren van regels. Het gaat om het herkennen van patronen en inprenten. Spellen leer je door te schrijven en het woordbeeld in je geheugen op te slaan.” “Spellingfouten belemmeren een goede communicatie, ze verstoren het lezen.” ”Die (taalgebruiker) zit er maar weer mee. Net als de schoolboekuitgevers, die door dit broddelwerk hun boeken weer moeten omspellen.” "Een vraag die bij veel docenten leeft, is of zij tot volgend jaar de oude regels moeten onderwijzen. Dat is natuurlijk niet nodig. Het ligt voor de hand dat we de leerlingen vanaf nu vertrouwd maken met de nieuwe situatie.” Onze Taal, oktober 2005: “De spelling uit het nieuwe Groene Boekje, die in oktober verscheen, gaat per 1 augustus 2006 gelden voor onderwijs en overheid.”
|
|
|||||||